NECATİ YILDIRIM
Türkiye’de ekonomi neden kötü gidiyor? Bu soru milyonlarca hanenin gündeminde. Yüksek enflasyon, kur oynaklığı ve işsizlik hem aileleri hem de işletmeleri zorluyor.
Rakamlarla Tablo
TÜİK’e göre yıllık enflasyon Haziran 2025’te yüzde 35,05 oldu. Enflasyon bir yıl öncesine göre gerilese de hâlâ yüksek seyrediyor.
İşsizlik oranı ise Haziran’da yüzde 8,6’ya çıktı. Gençlerde bu oran yüzde 16,2’ye ulaştı.
Ekonomi Neden Kötü? Başlıca Nedenler
1. Yüksek enflasyon: Gıda, enerji ve konut fiyatlarındaki artış alım gücünü düşürüyor. Ayrıca belirsizlik yatırımları da erteletiyor.
2. Para politikasında güven sorunu: Faiz politikasında geçmişte yaşanan sık değişiklikler, piyasada belirsizlik yarattı. Bu da yabancı yatırımcının temkinli davranmasına yol açtı.
3. Kur ve dış borç: Türk lirasının değer kaybı, ithalata dayalı üretimin maliyetini artırıyor. Üstelik dövizle borçlanan şirketlerin yükü de büyüyor.
4. Yatırımcı güveni: Hukukun üstünlüğü ve öngörülebilirlik yatırımın temel şartı. Bu alandaki eksiklikler uzun vadeli planlamayı zorlaştırıyor.
5. Eğitim ve istihdam uyumsuzluğu: Eğitim sistemi ile iş gücü piyasası arasındaki uyumsuzluk, genç işsizliğini artırıyor.
Ekonominin Düzelmesi İçin Ne Yapılmalı?
Bu bölüm bir değerlendirmedir. Bize göre öncelikli adımlar şunlar:
- Merkez Bankası’nın bağımsızlığını güçlendirmek
- Hukuk ve yargı alanında güven artırıcı reformlar yapmak
- Eğitimi iş gücü piyasasının ihtiyaçlarıyla uyumlu hale getirmek
- Kamuda israfı azaltıp kaynakları verimli kullanmak
- Katma değerli üretimi ve Ar-Ge’yi teşvik etmek
Sonuç
Kısacası ekonomideki sorunlar tek bir nedene bağlı değil. Ancak doğru politikalar ve uzun vadeli planlamayla bu gidişat tersine çevrilebilir.
İlgili: Türkiye ekonomisi: son veriler ve çözüm önerileri · 2024 sonunda ekonomi.
Kaynaklar: TÜİK – Tüketici Fiyat Endeksi (Haziran 2025) ve İşgücü İstatistikleri; Forbes Türkiye; TCMB.
Mehmet İnce Kalem