PİYASALAR
  • DOLAR 50,3986 ₺ +0,05%
  • EURO 55,5041 ₺ -0,11%
  • STERLİN 66,5110 ₺ -0,15%
  • GRAM ALTIN 6.268,58 ₺ -0,19%
  • ÇEYREK ALTIN 10.336 ₺ +0,17%
  • ONS ALTIN —
  • GÜMÜŞ 77,25 ₺ -2,44%
  • BİTCOİN 0 $ -1,48%
  • ETHEREUM —
  • XRP —
Kaynak: Harem Altın · Binance Son veri

Kentsel Dönüşüm Başvurusu Nasıl Yapılır? Adım Adım Rehber

Kentsel dönüşüm, depreme dayanıksız binaların yıkılıp yeniden yapılmasını sağlayan süreç. Türkiye’de bu süreç, 2012’de yürürlüğe giren 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun’a dayanıyor.

Peki binanızın kentsel dönüşüm kapsamına girmesi için ne yapmanız gerekiyor? İşte temel adımlar.

Kentsel Dönüşümde Riskli Yapı ve Riskli Alan Ne Demek?

Kanunun 2. maddesi iki temel kavramı tanımlıyor. Riskli yapı, riskli alan içinde ya da dışında olup ekonomik ömrünü tamamlamış veya yıkılma ya da ağır hasar görme riski taşıdığı bilimsel ve teknik verilerle tespit edilen yapı. Riskli alan ise zemin yapısı ya da üzerindeki yapılaşma nedeniyle can ve mal kaybına yol açma riski taşıyan ve Cumhurbaşkanınca kararlaştırılan alan. Tek bir binanın dönüşümü için riskli alan kararı gerekmiyor; aşağıdaki adımlar riskli yapı tespitiyle başlıyor.

1. Riskli Yapı Tespiti

Süreç, binanın deprem riskinin incelenmesiyle başlıyor. Bunun için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın lisans verdiği kuruluşlardan birine başvurmanız gerekiyor.

Üstelik başvuruyu bina sahiplerinden biri tek başına yapabiliyor. Lisanslı kuruluş binadan karot örneği alıyor ve inceleme sonunda bir rapor hazırlıyor.

2. Raporun Onayı ve Tapuya Şerh

Bina riskli çıkarsa rapor, Bakanlığın il müdürlüğüne ya da yetkili idareye gönderiliyor. Kentsel dönüşüm kanununa göre riskli yapı, tespit tarihinden itibaren en geç 10 iş günü içinde tapu müdürlüğüne bildiriliyor ve tapu kütüğünün beyanlar hanesine işleniyor. Tespite ilişkin tutanak binaya asılıyor, maliklere e-Devlet üzerinden bildiriliyor ve muhtarlıkta 15 gün süreyle ilan ediliyor. Muhtarlıktaki ilanın son günü, tebligat yapılmış sayılıyor.

Öte yandan malikler ya da kanuni temsilcileri, riskli yapı tespitine 15 gün içinde itiraz edebiliyor. 6306 sayılı Kanun’un 3. maddesine göre itirazları, dördü üniversitelerden görevlendirilen öğretim üyesi, üçü Bakanlık personeli olmak üzere yedi kişilik teknik heyetler inceleyip karara bağlıyor.

3. Kat Maliklerinin Kararı

Bu aşamada kat malikleri bir araya gelerek binanın yeniden yapımı için karar alıyor. Malikler bu kararda müteahhit seçimi, yeni projenin özellikleri ve paylaşım gibi konuları belirliyor. Kanunun 6. maddesine göre bu kararlar, yapının bulunduğu parselde hisseleri oranında paydaşların salt çoğunluğu ile alınıyor. 7 Kasım 2023 tarihli 7471 sayılı Kanun’la bu oran “en az üçte iki”den salt çoğunluğa indirildi.

Reklam

Kentsel Dönüşümde Karara Katılmayan Maliklerin Payı Ne Olur?

Salt çoğunlukla alınan karar ve anlaşma şartları, karara katılmayan maliklere noter aracılığıyla ya da muhtarlıkta 15 gün ilan edilerek bildiriliyor. Bildirimden itibaren 15 gün içinde teklifi kabul etmeyen maliklerin arsa payları, kanuna göre Başkanlıkça belirlenen rayiç değerden az olmamak üzere açık artırmayla anlaşma sağlayan diğer paydaşlara satılıyor. Paydaşlara satış yapılamazsa pay, rayiç bedeli ödenerek ilgili idare ya da TOKİ tarafından satın alınabiliyor.

4. Yıkım ve Yeni İnşaat

Karardan sonra bina boşaltılıyor ve yıkılıyor. Kentsel dönüşüm sürecinde kanuna göre riskli yapıların yıktırılması için maliklere en fazla 90 gün süre veriliyor. Bu süre içinde malikler binayı yıktırmazsa tahliye ve yıkım idarece yapılıyor ya da yaptırılıyor; masraflar hisseleri oranında maliklerden tahsil ediliyor. Yeni bina, güncel deprem yönetmeliğine uygun projeyle inşa ediliyor.

Kentsel Dönüşüm Destekleri

  • Kira yardımı: Bina boşaltılırken hak sahiplerine belirli bir süre kira desteği veriliyor.
  • Kredi faiz desteği: Banka kredilerinde faizin bir kısmını devlet karşılıyor.
  • Hibe ve kredi kampanyaları: Örneğin İstanbul’daki “Yarısı Bizden” kampanyası hibe ve kredi desteği içeriyor (kampanyanın son durumu için Yarısı Bizden 2027’ye uzatıldı haberimize bakabilirsiniz).
  • Harç ve vergi muafiyetleri: Kanunun 7. maddesine göre bu kapsamdaki pek çok işlem belirli vergi, harç ve ücretlerden muaf tutuluyor; kanunda sayılan koşulları taşıyanlara bu amaçla kullandırılan krediler de banka ve sigorta muameleleri vergisinden istisna.

Kanunun 5. maddesine göre tahliyede esas olan anlaşma. Anlaşmayla tahliye edilen yapıların maliklerine, kiracılarına ve yapıda oturmak şartıyla sınırlı ayni hak sahiplerine geçici konut ya da iş yeri tahsisi, kira yardımı ve yapım için yardım yapılabiliyor. “Yapım için yardım” ifadesi 2023’te 7471 sayılı Kanun’la eklendi; usul ve esaslarını Cumhurbaşkanı belirliyor. Aynı maddeye göre Başkanlık, TOKİ ya da idare talep ederse riskli yapılara elektrik, su ve doğal gaz verilmiyor, verilen hizmetler de durduruluyor.

Güncelleme (9 Kasım 2026): Yazı, 6306 sayılı Kanun’un 7471 sayılı Kanun değişiklikleriyle güncel metnine göre yeniden düzenlendi. Kentsel dönüşüm destek tutarları ve şartları zaman zaman değişiyor. Bu nedenle başvurudan önce Bakanlığın internet sitesinden ya da e-Devlet’ten güncel bilgileri kontrol etmek gerekiyor.

İlgili: 17 Ağustos 1999 Marmara Depremi · Ataşehir depreme ne kadar hazır?.


Kaynaklar: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı; 6306 sayılı Kanun.

Reklam
Bu haberi paylaşın
WhatsAppX
Haberleri kaçırmayın
Haberiniz mi var?
Ataşehirin Sesi Bülteni Önemli haberler e-postanıza gelsin, hiçbir gelişmeyi kaçırmayın.
  • NECATİ YILDIRIM

    Necati Yıldırım, 1969 yılında Sivas’ta doğmuştur. Radyo ve Televizyon alanında eğitim almıştır. Basın mensubu, gazeteci ve yazar olarak uzun yıllardır medya alanında çalışmaktadır. Yerel basının güçlenmesi ve bağımsız gazeteciliğin gelişmesi için projeler yürütmektedir. Halihazırda Ataşehir'in Sesi Yönetim Kurucu Başkanı olarak görev yapmaktadır. Aynı zamanda Bağımsız Gazeteciler Medya Başkanı unvanıyla gazetecilik mesleğinin etik değerlerini savunmakta, basın mensuplarının haklarını gözetmekte ve bağımsız medyayı desteklemeyi amaçlamaktadır. Toplumsal konulara duyarlılığı, yerel yönetimler, kültür, sanat ve sosyal yaşama ilişkin haber ve analizleriyle de tanınmaktadır.

    İlgili Haberler

    Dünya Çocuk Hakları Günü: BM Sözleşmesi 37 Yaşında, 196 Devlet Taraf

    BM Çocuk Hakları Sözleşmesi 20 Kasım 1989’da kabul edildi. Bugün 196 devlet taraf; Türkiye 1995’te onayladı ve üç ihtiyari protokole de taraf.

    Bütünleşik Sigorta Kuralları Değişti: Sigorta Satışın Şartı Olamayacak

    Ürün ya da hizmetle birlikte sunulan bütünleşik sigortaya yeni kurallar: sigorta satışın şartı olamayacak, yıllık prim brüt asgari ücreti aşamayacak.

    Bir yanıt yazın

    E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

    Ataşehirin Sesi Bülteni Önemli haberler e-postanıza gelsin, hiçbir gelişmeyi kaçırmayın.